بخش اوّل فاعملوا و أنتم في نفس البقاء ، و الصّحف منشورة ، و التّوبة مبسوطة ، و المدبّر يدعى و المسيء يرجى ، قبل أن يخمد العمل ، و ينقطع المهل ، و ينقضي الأجل ، و يسدّ باب التّوبة ، و تصعّد الملائكة . ترجمه اكنون كه در متن زندگى و حيات هستيد ، عمل كنيد ، ( زيرا مهم‌ترين نتيجهء عمر ، عمل صالح است ) اين در حالى است كه نامه‌هاى عمل گشوده و بساط توبه گسترده است فراريان از طاعات خدا به سوى او فراخوانده مىشوند و به بدكاران و گنهكاران اميد عفو داده مىشود . پيش از آنكه چراغ عمل خاموش گردد ، مهلت قطع شود و اجل پايان گيرد و پيش از آنكه درهاى توبه بسته شود و فرشتگان ( كه مأمور ثبت اعمال نيك و بدند ) به آسمان صعود كنند ( سخت بكوشيد و فرصت را غنيمت بشماريد ) . شرح و تفسير فرصت را غنيمت شمريد امام عليه السّلام در اين بخش از خطبه در عباراتى كوتاه و پرمعنا همهء مخاطبان خود را به استفاده از فرصتها تشويق مىكند و به همگان هشدار مىدهد كه اين فرصت دائمى نيست و دير يا زود از دست خواهد رفت . بكوشيد تا جامهء حسرت و يأس نپوشيد . در مورد چگونگى فرصتها به پنج نكته اشاره مىكند :